Starfstengd leiðsögn – leiðsagnarhlutverkið (STM104F)

Námskeiðið er ætlað kennurum á öllum skólastigum og öðrum sem annast starfstengda leiðsögn á sviði uppeldis og menntunar. Námskeiðið er grunnnámskeið á námssviðinu/námsleiðinni Starfstengd leiðsögn á sviði uppeldis og menntunar en einnig er hægt að taka það sem stakt valnámskeið. 

Tilgangur námskeiðisins er að nemendur öðlist þekkingu og skilning á starfstengdri leiðsögn, markmiðum með slíkri leiðsögn, leiðsagnarhlutverki kennara og leiðsagnaraðferðum, og geti beitt þekkingunni í starfi. Stefnt er að því að nemendur geti nýtt sér helstu kenningar um starfstengda leiðsögn og fræðileg hugtök til að ræða og skipuleggja eigið starf sem leiðsagnarkennarar. Áhersla er lögð á að nemendur verði meðvitaðir um hvernig starfstengd leiðsögn getur eflt faglega starfshæfni einstaklinga og hópa, m.a. nemenda í vettvangsnámi, nýliða í kennslu, reyndra kennara og annars fagfólks. Lögð er áhersla á hagnýta þjálfun í starfstengdri leiðsögn sem leið til aukinnar fagmennsku og hugað er að ábyrgð og samstarfi leiðsagnarkennara og þeirra sem njóta leiðsagnarinnar.

Þróunarstarf og starfsþróun á vettvangi menntunar (STM110F)

Markmið þessa námskeiðs er að þátttakendur öðlist hagnýta og fræðilega þekkingu á einkennum þróunarstarfs og þáttum í menningu menntastofnana sem stuðla að umbótum eða hindra þær. Jafnframt öðlist þeir leikni í að skipuleggja og leiða þróunarstarf, starfsþróunartækifæri og móta þróunaráætlanir. Byggt er á kenningum um faglegt lærdómssamfélag sem gerir ráð fyrir að faglegt nám og þróun stofununar séu nátengd.

Í lok námskeiðsins eiga nemendur að:

• hafa skilning á helstu hugtökum og kenningum um þróun menntastofnana og skóla sem og frístundastofnana sem lærdómssamfélags,
• geta tekið faglegar ákvarðanir um leiðir í starfs og skólaþróun sem og þróun frístundastofnana og rökstutt þær,
• geta aflað fjölbreyttra gagna um þróunarstarf og metið gildi þeirra,
• geta beitt hugtökum, kenningum, líkönum og aðferðum á raunveruleg viðfangsefni,
• geta átt frumkvæði og haft forystu um rannsóknar- og þróunarverkefni í mennta- og frístundastofnunum til að efla fagmennsku,
• geta greint leiðir til að efla kennara og starfsfólk frístundastarfi í með þátttöku alls samfélagasins.

Námskeiðið er skipulagt í lotum með fjarnámssniði, staðlotur (skyldumæting er í fyrri staðlotu) eru tvær auk kynninga á lokaverkefnum. Þess á milli fer fram lestur fræðilegs efnis, verkefnavinna og samræður þátttakenda. Auk þess býðst nemendum að taka þátt í umræðutímum um viðfangsefnin. Verkefni námskeiðsins eru hagnýt og tengjast þróunarstarfi og leiðsögn við raunverulegar aðstæður. Lögð er áhersla á samræðu og samstarf nemenda samhliða sjálfstæði í vinnubrögðum og frumkvæði auk virkni í umræðum og lestri fræðilegs efnis.

Námsmat byggir á fjölbreyttum verkefnum sem ýmist eru unnin í samvinnu við aðra eða eru einstaklingsverkefni. 

Starfstengd leiðsögn og kennsluráðgjöf: Verklag og aðferðir (STM112F)

Námskeiðið er ætlað kennurum á öllum skólastigum og öðrum fagaðilum sem sinna starfstengdri leiðsögn á sviði uppeldis og menntunar. Markmið þess er að veita þátttakendum fræðilegan og hagnýtan grunn í starfstengdri leiðsögn og kennsluráðgjöf.

Á námskeiðinu er lögð áhersla á að efla hæfni þátttakenda til að styðja við fagleg lærdómssamfélög í skólum og fagþróun fagfólks. Þá verður farið í það hvernig byggja má upp traust, ábyrgð og gagnvirk samskipti milli mentora og þeirra sem þiggja leiðsögn. Þátttakendur kynnast helstu kenningum um nám og kennslu, leiðsögn og starfsþróun kennara og læra að beita skipulögðum aðferðum og verkfærum við leiðsögn.

Að loknu námskeiði verða þátttakendur betur í stakk búnir til að beita fræðilegum hugtökum og kenningum til að greina og skipuleggja leiðsögn á vettvangi. Fjallað verður um hvernig starfstengd leiðsögn og kennsluráðgjöf getur styrkt faglega starfshæfni ólíkra hópa, þar á meðal kennaranema í vettvangsnámi, nýliða í kennslu, reyndra kennara í starfsþróun og annarra fagstétta.

Í námskeiðinu er lögð áhersla á hagnýta þjálfun í leiðsögn og kennsluráðgjöf sem leið til að efla fagmennsku. Einnig er fjallað um ábyrgð, hlutverk og samstarf leiðbeinenda og þeirra sem þiggja leiðsögn, með hliðsjón af faglegum og skipulagslegum áskorunum í skólastarfi.

Forysta og kennsluráðgjöf (STM215F)

Tilgangur námskeiðsins er að nemendur öðlist þekkingu og skilning á leiðsögn og samvinnu í skólastarfi þar sem stefnt er að starfsmenntun kennara, skólaþróun og öflugu foreldrasamstarfi, og að þeir geti beitt þekkingunni í starfi. Nemendur kynnast helstu rannsóknum og kenningum um starfstengda leiðsögn, og er stefnt að því að þeir geti nýtt sér þær á gagnrýninn og markvissan hátt sem leiðsagnarkennarar nýrra kennara og leiðtogar í teymisvinnu, jafningjaleiðsögn og þverfaglegu samstarfi í hópum. Einnig er lögð áhersla á hlutverk kennara í foreldrasamstarfi og í því að efla tengsl heimila og skóla. Kynnast þeir helstu kenningum og rannsóknum á því sviði, og tengja þær við eigin reynslu í starfi. Nemendur vinna með æfingar og verkefni sem miða að því að efla samskiptahæfni þeirra, einkum hæfni í leiðtoga- og leiðsagnarhlutverki, og í faglegum samskiptum við samstarfsfólk og foreldra. 

Námskeið er kennt í fjarnámi með þremur staðbundnum lotum. Gert er ráð fyrir mætingu í staðbundnar lotur. Fyrirlestrar, umræður, einstaklings- og hópverkefni.

Starfstengd leiðsögn og kennsluráðgjöf: Ígrundun, fagþroski og þróun starfskenningar (STM217F)

Þetta námskeið byggir á vinnu sem hófst í námsskeiðinu Starfstengd leiðsögn og kennsluráðgjöf: Verklag og aðferðir.  Markmið þessa hluta er að dýpka skilning þátttakenda á eigin leiðsagnarnálgun, þroska faglega sjálfsvitund og efla ígrundun sem verkfæri í faglegu starfi.

Lögð er áhersla á gagnrýna sýn á leiðsögn, sjálfsmat, endurgjöf frá jafningjum og þróun sértækra leiðsagnaraðferða sem hæfa ólíkum nemendahópum og faglegu samhengi. Unnið verður með raunveruleg dæmi úr vettvangi, persónuleg lærdómsferli og siðferðilegar áskoranir sem leiðbeinendur mæta í starfi.

Sérstök áhersla er á að þátttakendur þroski eigið faglegt sjálf, taki upplýstar og siðferðilega ábyrgar ákvarðanir og dýpki hæfni sína í að styðja við sjálfstæði og fagsýn þeirra sem þeir leiðsegja.