Einar Stefán Björnsson, prófessor við Læknadeild
„Það sem hefur vantað í upplýsingar erlendis er hvers vegna sumir verða fyrir lifrarskaða af völdum lyfja en aðrir ekki. Til þess að fá upplýsingar um sem flest tilfelli þurfa allir að vinna saman og nú erum við byrjuð að rannsaka erfðaefni, eða DNA, í samvinnu við erlenda aðila. Við erum að kanna hvað veldur því að sumir verða fyrir þessum skaða af völdum lyfja og aðrir ekki.“
Einar Stefán Björnsson
„Það sem hefur vantað í upplýsingar erlendis er hvers vegna sumir verða fyrir lifrarskaða af völdum lyfja en aðrir ekki. Til þess að fá upplýsingar um sem flest tilfelli þurfa allir að vinna saman og nú erum við byrjuð að rannsaka erfðaefni, eða DNA, í samvinnu við erlenda aðila.“
Þetta segir Einar Stefán Björnsson, prófessor í meltingarsjúkdómafræðum við Læknadeild Háskóla Íslands og yfirlæknir við meltingarlækningadeild Landspítala. Einar er einn rannsakenda í framsýnni rannsókn þar sem lifrarskaði af völdum lyfja og náttúruefna hér á landi á ákveðnu tímabili, frá byrjun mars 2010 til loka febrúar 2012, er mældur. Áhugi Einars á þessu efni kviknaði þegar hann fékkst við rannsóknir á lifrarskaða af völdum lyfja í Svíþjóð og Bandaríkjunum. „Lærifaðir minn erlendis var sérfræðingur á þessu sviði og kveikti áhuga minn á efninu. Síðar fór ég að vinna einn og hef einnig unnið töluvert í alþjóðlegu samstarfi að viðfangsefninu.“
„Meginmarkmið rannsóknarinnar er að mæla nýgengi lifrarskaða af völdum lyfja og náttúruefna og að sjá hvaða lyf það eru sem valda lifrarskaða og hversu algengt það er. Einnig er vitneskju aflað um meinmynd og horfur þessara sjúklinga.“ Einar segir að niðurstöður sem nái yfir fyrsta ár rannsóknarinnar liggi fyrir. „Þær gefa til kynna að nýgengi lifrarskaða af völdum lyfja og náttúruefna á Íslandi sé meira en fram kemur í öðrum löndum,“ segir hann.
Upplýsingaöflun var á þann veg að öllum læknum á Íslandi var sent bréf um rannsóknina og þeir beðnir um að tilkynna öll tilfelli. Tilkynnt var 51 tilfelli og var nýgengi sjúkdómsins samkvæmt því u.þ.b. 20 tilfelli á hverja 100.000 íbúa á ári (eldri en 15 ára). Konur voru í meirihluta. Tvær algengustu orsakir voru annars vegar sýklalyf, sem innihalda amoxisillín með klavúlansýru, og náttúruefni hins vegar.