Guðrún Valsdóttir, aðjunkt við Uppeldis- og menntunarfræðideild
„Mikið hefur verið skrifað um þá dulúð sem listalífið er sveipað en ég vildi kanna veruleika listamanna, horfa á bak við mýturnar og sjá hvernig þeir skapa sjálfa sig í samspili við samfélagið,“ segir Guðrún Valsdóttir, aðjunkt við Uppeldis- og menntunarfræðideild. Guðrún vinnur að rannsókn um starfsferil atvinnurithöfunda og bókmenntavettvanginn á árunum 1970 til 2000 þar sem hún ræðir m.a. við höfunda fagurbókmennta.
„Kveikjan að rannsókninni er almennur áhugi á bókmenntum og skapandi störfum,“ segir Guðrún. Í rannsókninni sé meginþáttum starfsins lýst: ritun texta, skipulagi, glímunni við tungumálið og útgáfuferlinu. Auk þess sé helstu stofnunum, þ.e. forlögum, ritlaunasjóðum og Rithöfundasambandinu, lýst í stuttu máli. Guðrún segist einnig leitast við að útskýra samspil höfunda og bókmenntavettvangs með hjálp kenninga félagsfræðingsins Pierres Bourdieu.
Guðrún Valsdóttir
Guðrún vinnur að rannsókn um starfsferil atvinnurithöfunda og bókmenntavettvanginn á árunum 1970 til 2000 þar sem hún ræðir m.a. við höfunda fagurbókmennta.
Að sögn Guðrúnar tengir rannsóknin saman félagsvísindi og hugvísindi og það sé kostur fyrir fræðasamfélagið. „Fjöldamenning og alþýðumenning hafa verið rannsakaðar þó nokkuð innan félagsfræðinnar en ekki klassísk menning eins og myndlist, klassísk tónlist og bókmenntir. Rannsókn mín getur gefið heildarmynd af því hvernig einn listahópur, þ.e. rithöfundar, læra í samspili við heimili, skóla og vettvang að verða atvinnurithöfundar. Það er aðallega í kjölfar rannsókna Bourdieus eftir 1985 á mennta- og menningarsviðinu sem rannsóknir á listum og bókmenntum hafa verið viðurkenndar sem félagsfræðilegt viðfangsefni. Rannsókn mín gefur einnig innsýn í bókmenntavettvanginn í heild sinni,“ segir hún.
Guðrún nefnir nokkur atriði í niðurstöðum sínum sem hafi komið henni á óvart. „Til dæmis byrja rithöfundar mjög snemma að æfa handverkið og undirbúa sig, venjulega á barnsaldri. Þeir lesa mikið, skrifa og máta sig við komandi ritstörf,“ segir hún.
Guðrún segir rithöfunda oftast vera háskólagengna og að þeir vinni gjarnan sleitulaust við ritstörf sín, að degi jafnt sem nóttu. Fæstir trúi þeir á bóhemlíf og innblástur án vinnu. „Þeir eru auk þess mjög jarðbundnir hvað varðar árangur af starfinu og telja að það þurfi mikla vinnu, einhverja hæfileika, góð sambönd og heilmikla heppni til að verða atvinnurithöfundur – en samt er trúin á listagaldurinn alltaf á næsta leiti hjá höfundunum.“
Leiðbeinendur: Gestur Guðmundsson, prófessor við Uppeldis- og menntunarfræðideild og Torfi H. Tulinius, prófessor við Íslensku- og menningardeild.