Auður Hauksdóttir, dósent við Deild erlendra tungumála, bókmennta og málvísinda
Íslenskir, færeyskir og grænlenskir málvísinda- menn vinna, ásamt dönskum tölvumálvísinda- mönnum, að því að þróa máltæknitól sem er ætlað að auðvelda samskipti þessara grannþjóða á dönsku. „Ætlunin er að efla kennslu í dönsku talmáli og þá ekki síst framburði. Talhjálpin á að gera nemendum kleift að hlusta á danskan framburð og heyra sig sjálfa tala. Þá ætlum við að kanna hvort unnt sé að gera talhjálpina þannig úr garði að hægt sé að bregðast við framburði nemenda og gefa þeim ábendingar um hversu rétt þeir tala,“ segir Auður Hauksdóttir, dósent í dönsku, sem leiðir þetta þverfaglega verkefni.
Auður Hauksdóttir
Verkefnið á m.a. rætur í rannsóknum Auðar á dönskukunnáttu Íslendinga, sem sýna að danskt talmál er mörgum fjötur um fót. Þá hefur hún, ásamt samstarfskonu sinni, Guðrúnu Haraldsdóttur, og fleirum unnið að samanburði á föstum orðatiltækjum á dönsku og íslensku.
Verkefnið á m.a. rætur í rannsóknum Auðar á dönskukunnáttu Íslendinga, sem sýna að danskt talmál er mörgum fjötur um fót. Þá hefur hún, ásamt samstarfskonu sinni, Guðrúnu Haraldsdóttur, og fleirum unnið að samanburði á föstum orðatiltækjum á dönsku og íslensku. Afrakstur þeirrar rannsóknar er að finna á frasar. net, sem hún hefur þróað í samvinnu við Ola Knutsson lektor og Robert Östling doktorsnema, sem báðir eru við Stokkhólmsháskóla, og Peter Juel Henrichsen, dósent við Verslunarháskólann í Kaupmannahöfn. „Máltækið er öllum opið á netinu og þar má fá upplýsingar um merkingu dönsku frasanna, dæmi um framburð og notkun þeirra í samhengi auk upplýsinga um merkingu, notkun og beygingu frasanna í samanburði við íslensku. Þá hefur máltækið að geyma textasafn til að auðvelda ritun algengra texta, t.d. meðmæli, jólakort og heillaóskakort. Nú er markmiðið að kanna hvort hægt sé að bæta talmálsþjálfun inn í slík máltæki,“ útskýrir Auður, sem ákvað að leita einnig liðsinnis nemenda og kennara í Færeyjum og á Grænlandi, enda er danska kennd í löndunum þremur.
Verkefnið nýtur styrkja frá Nordplus Sprog og Kultur og Norræna menningarsjóðnum. „Auk samanburðar á orðatiltækjum í málunum fjórum og þróun máltækisins öflum við jafnframt ólíkra gagna, m.a. um viðhorf og reynslu kennara og nemenda af dönskunámi og þá sérstaklega af því að tileinka sér talmál,“ segir Auður enn fremur.
Auður bendir á að ávinningur af verkefninu sé umtalsverður. „Í tungumálanámi reynist flestum auðveldara að skilja erlenda málið en að tjá sig á því. Þannig eiga Íslendingar almennt auðveldara með að lesa á dönsku og skilja talað mál en að tala hana og rita. Það yrði mikill ávinningur af því að geta liðsinnt nemendum gagnvirkt með talmálið. Verði niðurstöðurnar jákvæðar geta þær nýst við kennslu annarra tungumála á Norðurlöndum og víðar,“ segir hún að endingu.