Skip to main content

Versnandi heilsufar ungs fólks

Erlingur S. Jóhannsson, prófessor við Íþrótta-, tómstunda- og þroskaþjálfadeild

„Heilsufar og almennt atgervi fólks hefur versnað mjög á undanförnum árum og er ástand barna og ungs fólks alls ekki gott,“ segir Erlingur S. Jóhannsson, prófessor í íþrótta- og heilsufræðum. Í því efni talar Erlingur sérstaklega um þrekleysi og offitu sem orsakast m.a. af vondu mataræði og skorti á hreyfingu.

Erlingur hefur rannsakað heilsufar, hreyfimynstur, líkamlegt þrek og lífsstíl barna, unglinga, fullorðinna og aldraðra á undanförnum árum. Í rannsóknum sínum hefur hann lagt aðaláherslu á að skoða áhrif skipulegrar íhlutunar og fyrirbyggjandi aðgerða á mismunandi lífsstíl ólíkra hópa í þjóðfélaginu.

Erlingur S. Jóhannsson

„Heilsufar og almennt atgervi fólks hefur versnað mjög á undanförnum árum og er ástand barna og ungs fólks alls ekki gott.“

Erlingur S. Jóhannsson

Rannsóknin sem Erlingur vinnur nú að er framhald á rannsókninni Atgervi ungra Íslendinga en markmiðið með henni er að skoða langtímabreytingar og breytingar eftir aldurs- hópum á holdafari, hreyfingu og þreki, sem og andlega og félagslega þætti hjá tveimur hópum unglinga (17 ára) og ungmenna (23 ára). „Þátttakendur verða fengnir meðal þeirra sem tóku þátt í rannsókninni Lífsstíll 9 og 15 ára Íslendinga, sem var gerð skólaárið 2003 til 2004,“ segir Erlingur. „Nýjar heilsufarsupplýsingar um þessa einstaklinga, nú að átta árum liðnum, geta gefið okkur mjög dýrmæta vitneskju um til hvaða fyrirbyggjandi aðgerða heilbrigðis- og lýðheilsuyfirvöld þurfa að grípa á komandi árum og áratugum.“

Erlingur segir að fáar langtímarannsóknir hafi verið gerðar á Íslandi þar sem könnuð er þróun á heilsufarsþáttum hjá einstaklingum á unglingsárum og síðan aftur á fullorðinsárum, auk mögulegra breytinga á þeim.

Að sögn Erlings stendur greining og túlkun á niðurstöðum yfir en fyrstu vísbendingar gefa til kynna að heilsufar þessara ungu Íslendinga hafi versnað umtalsvert á þessu átta ára tímabili. „Þetta lýsir sér bæði í aukinni offitu, hreyfingarleysi og kyrrsetu og því að þoli þessa unga fólks hefur einnig hrakað umtalsvert,“ segir Erlingur. Að hans sögn er vísindalegt gildi rannsóknarinnar ótvírætt.

„Ávinningurinn er fyrst og fremst þekkingarlegs eðlis. Með því að auka þekkingu okkar á þeim þáttum sem skýra aukna offitu, hreyfingarleysi, vanlíðan og tengsl við aðra áhættuþætti sjúkdóma má með markvissum hætti skipuleggja forvarnir og koma í veg fyrir gríðarleg heilbrigðisvandamál í framtíðinni.“