Áslaug Geirsdóttir, prófessor við Jarðvísindadeild
„Rannsóknir okkar benda til þess að jöklar á Íslandi hafi að mestu horfið vegna hlýs loftslags fyrir 7 til 8 þúsund árum,“ segir Áslaug Geirsdóttir, prófessor við Jarðvísindadeild, en hún hefur í hartnær áratug rannsakað setlög í botni Hvítárvatns.
Áslaug Geirsdóttir
„Rannsóknir okkar benda til þess að jöklar á Íslandi hafi að mestu horfið vegna hlýs loftslags fyrir 7 til 8 þúsund árum.“
Setlögin geyma bæði upplýsingar um loftslag á Íslandi og stærð jökuls á svæðinu þúsundir ára aftur í tímann. „Hvítárvatn myndaðist fyrir um 10.500 árum þegar ísaldarjökullinn hörfaði af hálendinu. Niðurstöður rannsókna okkar á Hvítárvatni benda til þess að það svæði hafi orðið jökullaust fyrir um 8.000 árum og Langjökull ekki byrjað að myndast fyrr en fyrir um 5.500 árum. Þetta þýðir að landið undir Langjökli var íslaust í um það bil 2.500 ár en eftir að jökullinn náði að myndast gekk hann lengst fram í kringum 1840 til 1890 og náði þá langt út í Hvítárvatn,“ segir Áslaug. „Allt þetta sjáum við í lagþynnum eða árlögum í setlögum sem veita óhemju nákvæmar upplýsingar um sögu Langjökuls.“
Áslaug segir niðurstöður rannsóknarinnar eiga við um önnur vötn á Íslandi sem hún og samstarfsmenn hennar hafa rannsakað og setlögin endurspegli loftslagsbreytingar síðustu þúsundir ára á Norður-Atlantshafssvæðinu. „Með því að rannsaka nákvæmlega veðurvísa í setlögum stöðuvatna, sem gefa sams konar tímaupplausn og Hvítárvatn, er boðið upp á framlengingu gagna um náttúrulegt veðurfar sem er nauðsynlegt viðmið fyrir þá sem vinna að hermun á loftslagi framtíðar,“ segir hún enn fremur.