Skip to main content

Tekist á við klámvæðingu í vinnuumhverfinu

Thomas Brorsen Smidt, meistaranemi við Stjórnmálafræðideild

„Rannsóknin mín kollvarpar hinum hefðbundna skilningi á kynferðislegri áreitni sem kynferðislegu þvingunartilboði (e. sexual coercive offer). Þess í stað sýnir hún að kynferðisleg áreitni snýst um að viðhalda ákveðinni menningu í starfs- og námsumhverfi okkar þar sem ímyndaðri undirskipun kvenna gagnvart körlum er viðhaldið með klámvæddri orðanotkun, myndum og gjörðum.“

Þetta segir Daninn Thomas Brorsen Smidt, meistaranemi í kynjafræði, sem hlaut í sumar styrk frá Nýsköpunarsjóði námsmanna til rannsóknar á áhrifum klámvæðingar á vinnuumhverfi Reykjavíkurborgar og Háskóla Íslands. Verkefnið var tilnefnt til nýsköpunarverðlauna forseta Íslands árið 2012.

Thomas Brorsen Smidt

„Rannsóknin mín kollvarpar hinum hefðbundna skilningi á kynferðislegri áreitni sem kynferðislegu þvingunartilboði.“

Thomas Brorsen Smidt

Thomas segir hugmyndina að rannsókninni hafa kviknað annars vegar í kjölfar tilrauna ýmissa jafnréttisnefnda til þess að vekja athygli á klámvæðingu og klámmenningu innan Háskóla Íslands og hins vegar út frá doktorsritgerð Gyðu Margrétar Pétursdóttur, aðjunkts við Stjórnmálafræðideild, um kyn og vinnumenningu.

„Þar sem ekki var vilji til að takast á við klámvæðingu á uppbyggilegan hátt og eftir ýmsar athuganir, sem bentu til þess að hér væri á ferðinni víðtækur vandi, taldi ég að tími væri kominn til að rannsaka fyrirbrigðið,“ segir Thomas.

Rannsókn Thomasar leiddi í ljós að fjölmörg dæmi eru um það hvernig klámmenning laumast inn í náms- og starfsumhverfið. „Þar má nefna auglýsingar frá nemendafélögum, sem ætlaðar eru nýjum stúdentum, þar sem konur eru hlutgerðar og þannig ýtt undir aðgreiningu kynjanna í æðri menntun. Rannsóknin sýndi einnig að klámvæðing á vinnustöðum stuðlar að vinnuumhverfi þar sem skörp skil eru á milli kynjanna og ýtir undir valdamisræmi kynjanna,“ útskýrir Thomas.

Hann segir rannsóknina staðfesta það samband sem er á milli klámmenningar og valdamisræmis kynjanna. „Vonandi mun þessi nýja þekking efla umræðu um klámvæðingu og breyta vinnu- og námsumhverfi með tilliti til þess, þannig að aðstæður bæði kvenna og karla á vinnustað batni,“ segir Thomas að lokum.

Leiðbeinendur: Þorgerður Einarsdóttir, prófessor við Stjórnmálafræðideild, Gyða Margrét Pétursdóttir, aðjunkt við Stjórnmálafræðideild, og Halldóra Gunnarsdóttir, sérfræðingur hjá Reykjavíkurborg.