Lokaverkefni: verkefnastjórnun, ritfærni og kynning (VON001F)

Námskeiðið fjallar um inngang að vísindalegum aðferðum, siðfræði vísinda í háskólasamfélaginu. Einnig verður farið í hlutverk nemanda, leiðbeinanda og prófdómara. Tekin verða fyrir árangursrík og heiðarleg samskipti sem og gerð fræðilegrar umfjöllunar með notkun gagnasafna og réttri heimildanotkun. Gerð rannsóknaráætlunar og rannsóknaaðferðir verða kynntar og einnig hagnýt framsetning tölulegra gagna. Farið verður í verklag við gerð fræðiritgerða, hvernig skipta á stóru verkefni niður í smærri einingar, gerð áætlunar og tímalínu og hvernig á að fylgja þeim. Lífið eftir brautskráningu og vinnumarkaðurinn.

Lokaverkefni (IÐN441L)

• Efni lokaverkefnis skal valið í samráði við leiðbeinanda (leiðbeinendur) úr hópi fastra kennara deildar. Lokaverkefnið er 30 einingar. Sérhverjum meistaranema er frá upphafi náms úthlutað umsjónarkennara sem leiðbeinir um skipulag námsins. Ef nemandi er ekki komin með leiðbeinanda fyrir lokaverkefni þá ber honum að snúa sér til umsjónarkennara til að fá aðstoð við það
• Val viðfangsefnis er fyrst og fremst á ábyrgð nemandans en í samráði við leiðbeinanda. Þess skal gætt að verkefnið tengist viðfangsefnum viðkomandi námsleiðar
• Meistaranemandi skrifar meistararitgerð skv. sniðmáti sviðsins og ver ritgerðina í meistaravörn (prófi).
• Próf lokaverkefnis skiptist í tvo hluta: Munnlegt próf og opinberan fyrirlestur
• Viðstaddir í munnlegu prófi er nemandi, leiðbeinandi, prófdómari og meðlimir meistaranámsnefndar. Nemandinn heldur stutta kynningu um verkefnið sitt.
• Nemandinn skilar meistararitgerð og veggspjaldi.
• Samkvæmt reglum meistaranám sviðsins þurfa allir nemendur sem hyggjast brautskrást frá Verkfræði- og náttúruvísindasviði að halda opinberan fyrirlestur um lokaverkefnið sitt.
• Skil þarf rafrænu eintaki af lokaverkefni í Skemmuna sem er stafrænt varðveislusafn lokaverkefna við alla háskóla á Íslandi. 
• Samkvæmt reglum Háskóla Íslands eiga allar MS ritgerðir að vera opnar eftir að þeim hefur verið skilað inn á skemmuna.

Hæfniviðmið:

Að MS-ritgerð lokinni á nemandi að geta:

• Mótað verkfræðilegt hönnunarverkefni/rannsóknarspurningu
• Greint og leyst verkfræðileg verkefni á sérhæfðu sviði.
• Framkvæmt vandaða heimildaöflun og heimildarýni.
• Sýnt frumkvæði og sjálfstæða skapandi hugsun.
• Nýtt hefðbundnar aðferðir til þess að svara tiltekinni rannsóknarspurningu
• Dregið saman þekkingu á fræðasviðinu og unnið rannsókn sem felur í sér framlag til þess
• Unnið úr niðurstöðum, greint óvissuþætti og takmarkanir og túlkað niðurstöður.
• Metið umfang rannsóknarefnis og skipulagt vinnu sína í samræmi við það
• Sett fram rannsóknaniðurstöður, rökstutt þær og tengt við stöðu þekkingarinnar á  fræðasviðinu

Aðgerðagreining 2 (IÐN508M)

Í námskeiðinu er nemendum kynnt hvernig gera á skipulega mynd af ákvörðunar- og bestunarverkefnum í aðgerðagreiningu. Að námskeiði loknu eiga nemendur að hafa færni í að setja upp, greina og leysa stærðfræðileg líkön sem standa fyrir raunhæfum verkefnum og hvernig meta eigi lausn þeirra á gagnrýninn hátt. Tekin er fyrir heiltölu og slembin verkefni (e. Integer Programming and Stochastic Programming). Nemendur kynnast líkangerð með Python.

Vöruþróun og hönnun framleiðslukerfa (IÐN509M)

Markmiðið með námskeiðinu er að undirbúa nemendur til þátttöku í vöruþróun og hönnun framleiðslukerfa. Farið verður í vöruþróunarferlið og einstaka þætti þess, með sérstakri áherslu á framleiðanleika og hönnun framleiðslukerfa (flæði, útlagning, efnisflæði og geymslu). Lögð er áhersla á notkun ferla- og kerfisgreininga og reiknilíkana við ákvarðanatöku.

Vörustjórnun og umhverfismál (IÐN510M)

Tilgangur námskeiðsins er að fara í gegnum grundvallaratriði lokistik (vörustjórnunar), stjórnun aðfangakeðja og áhrif þeirra á umhverfið. Námskeiðið er í raun þríþætt þar sem byrjað er á að fara í gegnum þá þætti sem snúa að innkaupum á vörum og þjónustu ásamt stjórnun birgða. Því næst er tekið á þeim þáttum sem snúa að flutningum og dreifingu. Að lokum er áhrifum aðfangakeðja á umhverfi gert greinagóð skil og öllum þremur þáttunum steypt saman í eina heild sem styður sjálfbærni.

Námskeiðið er kennt með því fyrirkomulagi að haldnir eru fyrirlestrar til að útskýra fræðilega undirstöðu greinarinnar en til að fá aukinn skilning á einstökum þáttum verða reiknuð dæmi sem skila þarf inn til yfirferðar. Samhliða fyrirlestrum og dæmatímum verður unnið með fyrirtækjaspil í hópum auk þess að spila „The Beer game“ - þar sem þáttakendur leika hlutverk fyrirtækja sem og taka þátt í raunhæfum hlutverkum stjórnenda.

Verkefni í Kerfishugsun (IÐN127F)

Markmiðið með námskeiðinu er að æfa nemendur í að beita fræðasviðum iðnaðarverkfræðinnar við að leysa hagnýt verkefni.

Verkefni í Nýsköpunarstjórnun (IÐN132F)

Markmiðið með námskeiðinu er að æfa nemendur í að beita fræðasviðum iðnaðarverkfræðinnar við að leysa hagnýt verkefni.

Verkefni í Tæknistjórnun (IÐN133F)

Markmiðið með námskeiðinu er að æfa nemendur í að beita fræðasviðum iðnaðarverkfræðinnar við að leysa hagnýt verkefni.

Gæðastjórnun (IÐN101M)

Markmið: Nemendur fái skilning á uppruna og þróun gæðastjórnunar og hvernig fyrirtæki og stofnanir geta byggt upp stjórnkerfi á grundvelli alþjóðlegs gæðastjórnunarstaðals. Í námskeiðinu er meðal annars fjallað um gæðahugtakið, innri og ytri viðskiptavini, gæðabrag, umbótaferli, liðsvinnu, gæðakostnað og gæðahringhrás og samhengi gæðastjórnunar og hönnunar og notkun tölfræði í gæðastjórnun. Sérstök áhersla er lögð á umfjöllun um ISO9001 gæðastaðalinn og nemendur fást við hann í hópvinnu með því að skoða kröfur hans í samhengi við starfandi fyrirtæki.

Reiknigreind (IÐN102M)

Við hönnun á greind kerfi er þörf fyrir sjálfvirk kerfi sem læra að taka góðar ákvarðanir út frá eigin reynslu. Í námskeiðinu er kynnt fyrir nemendum styrkingalærdómur (e. reinforcement learning), reiknifræðileg nálgun þar sem kerfi endurbætast sjálfkrafa með gagnvirkni og umbun—án beinnar leiðsagnar. Fjallað er um Markov-ákvörðunarferli, kvik-bestun (e. dynamic programming), Monte Carlo aðferðir, bestun á stefnu (e. policy optimization), áætlanagerð, leitaraðferðir og djúp tauganet sem nálgunarlíkön. Námskeiðið sameinar fræðilega umfjöllun og verkefnavinnu þar sem nemendur fá tækifæri til að móta, greina og leysa stærðfræðileg líkön fyrir ákvörðunarverkefni. Jafnframt er lögð áhersla á ítrunarferli og gagnrýna umræðu um hvað það þýðir að reiknirit læri og hvaða áhrif sjálfstæð reiknigreind gæti haft á vísindi og samfélag.

Mannlegir þættir í verkfræðilegri hönnun (IÐN128F)

Námskeiðið veitir yfirlit yfir mannlega þætti sem skipta máli við hönnun vara (e. products). Markmiðið er að nýta upplýsingarnar til að hanna vöru, ferli, kerfi eða umhverfi sem lágmarka mannleg mistök og eykur framleiðni.  Á sama tíma er markmiðið að hámarka öryggi, heilsu og þægindi notenda og rekstraraðila. Til að ná þessu, þarf að styðjast við sálfræðilegar og lífeðlisfræðilegar aðferðir til að ákvarða mannlega eiginleika (getu, takmarkanir og hegðun). Meðal efnis sem fjallað verður um í námskeiðinu eru notendaprófanir, sáleðlisfræðileg próf, sálhljóðfræði, mannfræðilegar mælingar og líkamleg, vitsmunaleg og skipulagsleg vinnuvistfræði.

Rýmishljóðhönnun (IÐN129F)

Námskeiðið veitir yfirlit yfir sýndarhljóðvist (e. virtual acoustics) sem er einnig þekkt sem þrívíddarhljóð, þrívíddarhljóð, tvísýnt hljóð eða rýmisbundið hljóð. Efni námskeiðsins kemur frá mörgum undirgreinum hljóðfræði, þar á meðal sálhljóðfræði , efnislegri hljóðfræði, merkjavinnslu, virkri hljóðstýringu, byggingarhljóðvist, hljóðverkfræði og reiknilegri hljóðfræði.

Meðal efnis sem fjallað verður um eru líkamstengd yfirfærsluföll (HRTFs); grunnþættir sálhljóðfræði þrívíddarhljóða; „stereo tvípólinn“; hljóðmyndun (þar á meðal endurómunaráhrif); sýndarhljóðkerfi; lágmörkun milliheyrslu; ambisonics; staðbundið hljóðmyndunarferli; fjölrása hljóð; 3D líkanagerð og forrit tengd hljóðvinnslu.

Stjórnun sjálfbærra aðfangakeðja (IÐN130F)

Í námskeiðinu er lögð áhersla á að nemendur öðlist þekkingu í sjálfbærri stjórnun aðfangakeðja. Farið verður yfir mismunandi mismunandi þætti logistík út frá sjónarhóli sjálfbærni, allt frá vali á birgjum, innkaupum, birgðastjórnunar, flutninga og dreifingar auk áhrifa hringrásarhagkerfis á sjálfbærni, o.fl. Lögð er áhersla á nýsköpun þekkingar á afmörkuðu sviði vörustjórnunar með vali á verkefni sem unnið er að og ræðst af áhuga nemenda sem er gert kleift að vinna hópverkefni sem tengjast völdu sviði. Námskeiðið byggir á fyrirlestrum, málstofum og verkefnavinnu þar sem unnið er að raunhæfu verkefni, oft beint tengt fyrirtækjum og þeirra starfsemi. Námsmat byggir á símati og skil á verkefni.         

Stefnumótun í aðfangakeðjum (IÐN131F)

Markmið námskeiðsins er að veita þátttakendum yfirgripsmikla þekkingu á stefnumótandi stjórnun á rekstrar- og aðfangakeðjum í skipuheildum mismunandi geira, bæði stofnana og fyritækja. Í námskeiðinu er raunveruleg dæmi notuð til að greina áhrif mismunandi aðferða á starfsemina. Mismunandi verkfæri eru notuð til að greina aðstæður og framtíðar uppsetningu valinnar aðfangakeðju, þar á meðal SCOR líkanið, SVÓT greiningu, virðisstraumagreiningu, almenna ferlagreiningu, o.s.frv. Þetta verður gert í hópvinnu og inniheldur fjölda málstofa og verkefna. Eftir að hafa staðist námskeiðið á nemandi að hafa þekkingu til að greina skipuheildir auk þess að hanna og stjórna aðfangakeðjur. Námsmat byggir á símati, skil á verkefnum og útkomu úr málstofum.      

Hönnun og bestun (VÉL113F)

Markmið: Að gera nemendur færa um að beita aðferðum bestunarfræðinnar við hönnun. Námsefni: Línuleg og ólínuleg bestun. Þróunaraðferðir, tauganet og óskýr rökfræði við verkfræðilega hönnun. Hönnun dreifikerfa, framleiðslukerfa, vélbúnaðar og burðarvirkja.

Lokaverkefni (IÐN441L)

• Efni lokaverkefnis skal valið í samráði við leiðbeinanda (leiðbeinendur) úr hópi fastra kennara deildar. Lokaverkefnið er 30 einingar. Sérhverjum meistaranema er frá upphafi náms úthlutað umsjónarkennara sem leiðbeinir um skipulag námsins. Ef nemandi er ekki komin með leiðbeinanda fyrir lokaverkefni þá ber honum að snúa sér til umsjónarkennara til að fá aðstoð við það
• Val viðfangsefnis er fyrst og fremst á ábyrgð nemandans en í samráði við leiðbeinanda. Þess skal gætt að verkefnið tengist viðfangsefnum viðkomandi námsleiðar
• Meistaranemandi skrifar meistararitgerð skv. sniðmáti sviðsins og ver ritgerðina í meistaravörn (prófi).
• Próf lokaverkefnis skiptist í tvo hluta: Munnlegt próf og opinberan fyrirlestur
• Viðstaddir í munnlegu prófi er nemandi, leiðbeinandi, prófdómari og meðlimir meistaranámsnefndar. Nemandinn heldur stutta kynningu um verkefnið sitt.
• Nemandinn skilar meistararitgerð og veggspjaldi.
• Samkvæmt reglum meistaranám sviðsins þurfa allir nemendur sem hyggjast brautskrást frá Verkfræði- og náttúruvísindasviði að halda opinberan fyrirlestur um lokaverkefnið sitt.
• Skil þarf rafrænu eintaki af lokaverkefni í Skemmuna sem er stafrænt varðveislusafn lokaverkefna við alla háskóla á Íslandi. 
• Samkvæmt reglum Háskóla Íslands eiga allar MS ritgerðir að vera opnar eftir að þeim hefur verið skilað inn á skemmuna.

Hæfniviðmið:

Að MS-ritgerð lokinni á nemandi að geta:

• Mótað verkfræðilegt hönnunarverkefni/rannsóknarspurningu
• Greint og leyst verkfræðileg verkefni á sérhæfðu sviði.
• Framkvæmt vandaða heimildaöflun og heimildarýni.
• Sýnt frumkvæði og sjálfstæða skapandi hugsun.
• Nýtt hefðbundnar aðferðir til þess að svara tiltekinni rannsóknarspurningu
• Dregið saman þekkingu á fræðasviðinu og unnið rannsókn sem felur í sér framlag til þess
• Unnið úr niðurstöðum, greint óvissuþætti og takmarkanir og túlkað niðurstöður.
• Metið umfang rannsóknarefnis og skipulagt vinnu sína í samræmi við það
• Sett fram rannsóknaniðurstöður, rökstutt þær og tengt við stöðu þekkingarinnar á  fræðasviðinu

Áætlanagerð (IÐN611M)

Tilgangur námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á gerð aðgerðaáætlana í bæði framleiðslustjórnun og þjónustu. Nemendur nái valdi á bæði fræðilegum og hagnýtum aðferðum sem notaðar eru við gerð aðgerðaáætlana.  Í framleiðslustjórnunarhluta er fjallað er um gerð spálíkana um eftirspurn, hvernig þau drífa gerð afurðaáætlana (bæði vörur og íhlutir), hvernig verkáætlanir og verkröðun deila auðlindum og hvernig aðgerðaáætlanir eru notaðar til að jafna breytileika.  Í þjónustuáætlunum er fjallað um þjónustustig, notkun aðgerðaáætlana í þjónustu, vaktaáætlanir og fleira.

Hönnun þjónustukerfa (IÐN612M)

Markmið námskeiðsins er að undirbúa nemendur til þátttöku í hönnun þjónustukerfa. Farið verður í ferli þjónustuhönnunar.  Skilgreindur rammi þjónustu, hvernig á að þjónusta fólk, hvernig fer afhending á þjónustu fram og hvernig er þjónusta hönnuð.  Farið verður í einstaka þætti þessara hluta, með sérstakri áherslu á þarfagreiningu og hönnun ferla og kerfa til að mæta þörfum viðskiptavina.  Einnig er farið í vöru-þjónustukerfi, þjónustuvæðingu og upplifunarhagkerfið.   Lögð er áhersla á fjölbreyttar aðferðir við kortlagninu þarfa (vinnustofur, rannsóknir), skapandi vinnubrögð, notkun frumgerða og kynninga.

Verkefni í Aðgerðagreiningu (IÐN231F)

Markmiðið með námskeiðinu er að æfa nemendur í að beita fræðasviðum iðnaðarverkfræðinnar við að leysa hagnýt verkefni.

Verkefni í Aðgerðastjórnun (IÐN232F)

Markmiðið með námskeiðinu er að æfa nemendur í að beita fræðasviðum iðnaðarverkfræðinnar við að leysa hagnýt verkefni.

Tækninýsköpun (IÐN202M)

Markmiðið með námskeiðinu er að þjálfa nemendur í að skilja og spá fyrir um samspil tækniþróunar og nýsköpunar. Sérstök áhersla er á að geta gert grein fyrir og útskýrt grundvallaratriði tæknilegrar nýsköpunar og að setja fram rökstudda spá um tækifæri til nýsköpunar á tæknisviði sem er í mótun. Námið fer fyrst og fremst fram með aðstoð gervigreindar (stór mállíkön) þar sem niðurstöður gervigreindarinnar eru rýndar á skipulegan hátt m.a. með astoð gagna og með hjálp frá hópnum, kennara og sérfræðingum.

Nýsköpun og viðskiptaþróun í framkvæmd (II) (IÐN216F)

Námskeiðið er framhald af námskeiðinu  IÐN222F Nýsköpun og viðskiptaþróun í framkvæmd (I)“ og er kennt á vikum 8-14 á vormisseri. Þessi hluti námskeiðsins felst í ítarlegri þróun viðskiptalíkans fyrir tiltekið viðskiptatækifæri. Sú þróun fer fram í hópum þar sem áhersla er lögð á að leiða saman einstaklinga með bakgrunn í viðskiptum og stjórnun og einstaklinga með fagþekkingu á því sviði nýsköpunar sem viðskiptatækifærið byggir á. Uppruni verkefnanna getur verið í sjálfstæðu viðskiptatækifæri eða innan samstarfsfyrirtækja. Í báðum tilvikum er lögð áhersla á að verkefnin feli í sér afurðaþróun byggða á fagþekkingu þar sem viðskiptalegar forsendur tækifærisins og prófun þeirra eru í forgrunni.

Nýsköpun og viðskiptaþróun í framkvæmd (I) (IÐN222F)

Þetta námskeið er fyrri hluti af tveimur námskeiðum á sama misseri og  gert er ráð fyrir að nemendur taki báða hlutana (IÐN222F og IÐN216F)  Þessi fyrri hluti námskeiðsins, IÐN222F Nýsköpun og viðskiptaþróun í framkvæmd (I),  er kenndur á vikum 1-7 á vormisseri. Í námskeiðinu er farið á praktískan hátt yfir ferli nýsköpunar í viðskiptum. Farið er yfir fæðingu viðskiptahugmyndar og fyrsta mat á viðskiptatækifærinu, þróun og prófun viðskiptalíkans. Þessi hluti námskeiðsins byggir á fyrirlestrum og dæmisögum sem taka á ýmsum þáttum nýsköpunar- og viðskiptaþróunar: Greining viðskiptatækifæra, mat á markaðsstærð og einingaframlegð, stjórnun nýsköpunareininga, fjármögnun og fleira. Einnig eru unnin verkefni þar sem þar sem nemendur beita aðferðum námskeiðsins á afmörkuð verkefni í afurða- og viðskiptaþróun bæði í nýjum og starfandi fyrirtækjum.

Tækniþróun og nýsköpun (IÐN227F)

Markmiðið með námskeiðinu er að veita nemendum innsýn í rannsóknir um samspil tækniþróunar og nýsköpunar í samfélaginu. Farið verður yfir helstu hugtök, kenningar og álitamál á þessu sviði, nýlegar fræðigreinar rýndar og fjallað um þau mál sem eru í brennidepli á hverjum tíma. Sérstök áhersla verður lögð á notkun hermilíkana við rannsóknir á þessu sviði.

Árangursstjórnun (IÐN229F)

Í námskeiðinu eru hinar ýmsu hliðar árangurstjórnunar kynntar.  Tveir meginpólar eru í námskeiðinu, árangursstjórnun séð frá viðskiptalegum sjónarhóli og árangursmælingar séð frá rekstrarfræðilegum sjónarhóli.  Farið verður í grunn hugmyndafræði árangursstjórnunar, innleiðingarferli, helstu tæki og tól og svo neikvæðar hliðar slíkra kerfa.  Námskeiðið inniheldur m.a. : lykilmælingar (KPI‘s), kerfisnálgun (PMS), framleiðni (productivity), árangursmælingar (performance measures) og hönnun mælinga. Nemendur kynnast framkvæmd árangurstjórnunar í íslenskum fyrirtækjum og stofnunum og vinna að raunhæfum verkefnum.

Framleiðni þekkingarstarfsmanna (IÐN230F)

Markmiðið með námskeiðinu er að veita nemendum innsýn í rannsóknir um framleiðni þekkingarstarfsmanna. Farið verður yfir helstu hugtök, kenningar og álitamál á þessu sviði, nýlegar fræðigreinar rýndar og fjallað um þau mál sem eru í brennidepli á hverjum tíma. Framleiðni þekkingarstarfsmann verður sett í samhengi við framleiðni verkamanna og sjálfvirknivæðingu nútímans.

Hermun (IÐN403M)

Farið er yfir stakræna atburða hermun, tölfræðilega líkanagerð, hönnun hermilíkana, gerð tilrauna, prófanir líkana og túlkun niðurstaðna hermana. Fjallað er um sennileikamat á líkindadreifingum út frá mælingum. Námskeiðið kynnir auk þess fræðin á bak við gerð slembuframkallara og prófun þeirra. Farið er í grunnforritun á hermilíkönum og sérhæfðir hermihugbúnaðir kynntir. Nemendur vinna raunhæft hermiverkefni þar sem áhersla er lögð á hönnun og greiningu á framleiðslukerfi eða þjónustukerfi.

Straumlínustjórnun - Virði, sóun og umbótamenning (IÐN601M)

Á námskeiðinu er farið ítarlega í aðferðir straumlínustjórnunar (Lean Management). Markmið Lean er að hámarka virði til viðskiptavina með því að vinna að stöðugum umbótum (Kaizen) á framleiðslu- og þjónustuferli, staðla vinnubrögð og jafna álag á vélar og fólk (Heijunka). Nemendur læra hvernig hægt er að beita aðferðarfræðinni til að hámarka gæði, lágmarka framleiðslutíma og minnka kostnað. Farið er yfir hvernig stöðugt flæði (Just-in-time) styttir framleiðslutímann ásamt því að auðkenna samstundis þau vandamál sem koma upp í ferlinu (Jidoka). Nemendur læra að teikna upp virðisstraum (value stream mapping) fyrir framleiðslu- og þjónustuferli, rótargreiningu vandamála ásamt öðrum þekktum umbótatólum svo sem 5S, Kaizen Blitz, A3, sýnilegri stjórnun, Kanban og SMED. Fjallað verður um fyrirtæki sem hafa tileinkað sér Lean með góðum árangri þar á meðal Toyota, Intel og Nike

Viðskiptagreind (IÐN610M)

Viðskiptagreind nær yfir aðferðir og tækni sem fyrirtæki nota til að safna gögnum, túlka þau og nýta við ákvarðanatöku. Í þessu námskeiði er farið út fyrir skýrslur og mælaborð og sýnt hvernig gervigreind er notuð til að öðlast innsýn í starfsemina og útbúa tillögur að úrbótum. Námskeiðið samanstendur af fimm námseiningum: 1) Aðhvarfsgreining og flokkun sem byggir á merktum gögnum, 2) flokkun hálfmerktra og ómerktra gagna á grundvelli þess hversu lík þau eru, 3) greining atburða í ferlum, 4) málvinnsla og 5) gagnasiðfræði. Í hverri námseiningu undirbúa nemendur sig fyrir kennslustundir og vinna saman í teymum við að leysa raunhæf verkefni sem fylgt er eftir með einstaklingsmati.