Aðalheiður Svana Sigurðardóttir, MS-nemi í lýðheilsuvísindum, og Inga B. Árnadóttir, prófessor við Tannlæknadeild
„Í erlendum rannsóknum hefur komið í ljós að aldraðir íbúar á þjónustustofnunum eru líklegri en aðrir hópar í samfélaginu til að verða út undan þegar kemur að tannheilbrigðisþjónustu. Afleiðingarnar geta birst í aukinni tíðni tann- og munnsjúkdóma, skertri færni, slæmri heilsu, vanlíðan og skertum lífsgæðum hjá hópnum. Að halda tannheilsunni er mikilvægt fyrir alla aldurshópa og aldraðir eru þar ekki undanskildir,“ segir Aðalheiður Svana Sigurðardóttir, meistaranemi í lýðheilsuvísindum. Hún vinnur að fyrstu rannsókninni hér á landi á tannheilsu aldraðra á dvalar- og hjúkrunarheimilum og tengslum hennar við lífsgæði þessa hóps. Rannsóknina styrkja Rannsóknarsjóður Hrafnistu og Lýðheilsusjóður.
Aðalheiður Svana Sigurðardóttir og Inga B. Árnadóttir
„Í erlendum rannsóknum hefur komið í ljós að aldraðir íbúar á þjónustustofnunum eru líklegri en aðrir hópar í samfélaginu til að verða út undan þegar kemur að tannheilbrigðisþjónustu.“
Í rannsókninni nýtur hún leiðsagnar Ingu B. Árnadóttur, prófessors í tannlækningum. Inga bendir á að samfara bættri tannheilsu þjóðarinnar séu æ fleiri aldraðir með eigin tennur og parta, krónur eða brýr, í stað gervitanna. „Tennur og tanngervi geta enst alla ævi ef viðhöfð er regluleg munnhirða, eftirlit og þjónusta. Það hefur ekki verið kannað hvernig íbúar á dvalar- og hjúkrunarheimilum viðhalda eigin tönnum eða tanngervum þegar heilsunni hrakar eða hvort heilbrigðiskerfið og umönnunaraðilar veita þjónustu í samræmi við þarfir íbúanna,“ bendir Inga á.
Við rannsóknina studdist Aðalheiður við sérstakan lífsgæðakvarða ásamt spurningalistum og gögnum sem Inga aflaði við klíníska skoðun á tannheilsu íbúa á einu dvalar- og hjúkrunarheimili á höfuðborgarsvæðinu.
„Niðurstöður sýna að reglubundna tannheilbrigðisþjónustu skortir meðal hópsins og að misgóð tannheilsa skerðir lífsgæði hans og hefur áhrif í daglegu lífi á færni, líðan og samskipti,“ segir Aðalheiður. Niðurstöðurnar geta, að sögn Ingu, nýst heilbrigðisstarfsfólki, menntastofnunum og stjórnvöldum. „Hugsanlega mætti samræma verkferla milli stofnana við skráningu á tannheilsu, tanngervum og nauðsynlegri tannheilbrigðisþjónustu í samræmi við þarfir íbúanna. Kannski þyrfti að nota skimun eða efla forvarnarstarf og fræðslu í því skyni að auka lífsgæði aldraðra íbúa á stofnunum,“ segir Inga.