Jed Ian Macdonald, doktorsnemi við Líf- og umhverfisvísindadeild
Síldin hefur gengið undir ýmsum nöfnum sem endurspegla mikilvægi þessa einna helsta nytjafisks mannkyns. Eitt þeirra er silfur hafsins. Mörg eru ævintýrin tengd þessum glitrandi demanti, einum helsta örlagavaldi Íslendinga á seinni tímum. Atlantshafssíldin er þungamiðja rannsóknar Jeds Ians Macdonald, doktorsnema í líffræði, sem kannar hvaða þættir í umhverfinu hafa áhrif á útbreiðslu síldarinnar á Íslandsmiðum með það fyrir augum að sjá fyrir hvar hún kemur til með að halda sig í framtíðinni.
„Mig langaði að athuga hvernig fiskveiðistjórnun virkar í Norður-Atlantshafi, einkum og sér í lagi á Íslandi þar sem hagkerfið hvílir að verulegu leyti á fiskveiðum og tengdum greinum,“ segir Jed. Síld er mikið nýtt hér á landi og síldveiðar eiga sér einstaka sögu, bæði frá félagslegu og vistfræðilegu sjónarhorni. Skyndilegar og oftast ófyrirséðar breytingar á útbreiðslu síldarinnar hafa haft mikil áhrif. Sjómenn sem mokveiða einn daginn grípa í tómt þann næsta á sömu miðum. Þetta hefur ætíð haft mikil áhrif á sjávarútveginn, sem byggist á veiðunum en einnig á rannsóknum sem miða að því að meta stofnstærðina og veita ráð um skynsamlega nýtingu á stofninum.
Jed Ian Macdonald
„Mig langaði að athuga hvernig fiskveiðistjórnun virkar í Norður-Atlantshafi, einkum og sér í lagi á Íslandi þar sem hagkerfið hvílir að verulegu leyti á fiskveiðum og tengdum greinum.“
Vonir standa til að rannsóknin gagnist við fiskileit og fiskveiðistjórnun í framtíðinni og leiði þannig til þess að hægt verði að skipuleggja nýtingu stofnsins með skilvirkari hætti en áður.
„Við höfum náð að tengja upplýsingar um staðsetningu og magn síldar undanfarin 30 ár við nýtt líkan af aðstæðum í hafi á Íslandsmiðum. Þannig skilgreinum við þær aðstæður sem henta síldinni best,“ segir Jed. Næsti þáttur verkefnisins felst í að skoða hvernig eldri og yngri fiskar í síldartorfu tengjast með því að nota efnafræðilega greiningu á innra eyra úr síld.
Ljóst er að rannsóknin hefur afar mikla þýðingu fyrir íslenskt samfélag og Jed bendir á að verkefnið gæti jafnframt gefið tilefni til fjölbreyttra rannsókna á félagslegum, efnahagslegum og vistfræðilegum áhrifum af útbreiðslu nytjastofna.
Leiðbeinandi: Guðrún Marteinsdóttir, prófessor við Líf- og umhverfisvísindadeild. Meðleiðbeinendur: Þorsteinn Sigurðsson, sviðsstjóri nytjastofnasviðs hjá Hafrannsóknastofnun, og Geir Huse við Hafrannsóknastofnunina í Bergen.