Skip to main content

Góð áhrif gjósku á þörungablóma sjávar

Anouk van Stokkom, MS frá Líf- og umhverfisvísindadeild - Góð áhrif gjósku á þörungablóma sjávar

„Markmið rannsóknarinnar var annars vegar að meta magn svifþörunga í hafinu umhverfis Ísland og kortleggja það og hins vegar að greina möguleg áhrif náttúruhamfara á dreifingu þessara þörunga,“ segir hin hollenska Anouk van Stokkom sem kemur við sögu í þáttaröðinni Fjársjóður framtíðar.

Anouk van Stokkom kemur fram í fyrsta þættinum af fimm en hún varð fyrsti nemandinn til að ljúka meistaragráðu hér á landi í landupplýsingum og umhverfisfræðum við Líf- og umhverfisvísindadeild Háskóla Íslands haustið 2013. Um er að ræða Erasmus Mundus meistaranám sem háskólinn stendur að ásamt fjórum öðrum evrópskum háskólum, þ.e. í háskólunum í Lundi í Svíþjóð, í Varsjá í Póllandi, í Southampton á Englandi og í Enschede í Hollandi sem jafnframt fer fyrir verkefninu.

Anouk van Stokkom

Anouk bendir á að svifþörungar séu undirstaða fæðukeðjunnar í sjónum og skipti því aðrar sjávarlífverur miklu máli, þar á meðal helstu nytjategundir Íslendinga og hvali.

Anouk bendir á að svifþörungar séu undirstaða fæðukeðjunnar í sjónum og skipti því aðrar sjávarlífverur miklu máli, þar á meðal helstu nytjategundir Íslendinga og hvali. „Það er því mikilvægt að reyna að öðlast betri skilning á svifþörungum og viðbrögðum þeirra við ytri áreitum, eins og gjósku, ekki síst í ljósi þess hversu mikilvægur sjávarútvegur er fyrir íslenskan efnahag,“ segir Anouk að lokum. „Upphaflega hafði ég mikinn áhuga á hvölum og einnig á íslenskri náttúru en mig langaði jafnframt að vinna rannsókn sem tengdist hinum stórkostlegu náttúruöflum á Íslandi. Í eldgosum berst gríðarmikil aska út í náttúruna og því hugsaði ég með mér að þessi aska hlyti að hafa einhver áhrif á náttúruna. Þar sem sjávarlífverur eru mjög háðar þörungum taldi ég áhugavert að kanna tengslin milli eldgosa og þörungablóma,“ segir Anouk sem nýtti m.a. sýni úr Selvogsbanka úti fyrir Suðurlandi sem Hafrannsóknastofnun hafði safnað stuttu eftir eldgosið í Eyjafjallajökli árið 2010. Í rannsókninni studdist Anouk við greiningu fjarkönnunargagna til að meta umfang og árstíðasveiflur svifþörunga umhverfis Ísland og kortleggja breytingar á árunum 2007–2012. Þá nýtti hún sérstakt reiknilíkan til að greina möguleg áhrif gjóskufallsins frá gosinu í Eyjafjallajökli á svifþörungablóma í Selvogsbanka. Niðurstöður rannsóknarinnar sýna m.a. að þörungablóminn við Íslandsstrendur nær að jafnaði hámarksdreifingu síðla vors ár hvert. „Niðurstöður benda enn fremur til þess að gjóskan hafi haft jákvæð áhrif á þörungablómann í Selvogsbanka,“ segir Anouk en tekur fram að þróa þurfi reiknilíkanið frekar til þess að fá enn áreiðanlegri niðurstöður.