Skip to main content

Varað við brennisteinsvetni í veðurspám

Snjólaug Ólafsdóttir, doktorsnemi við Umhverfis- og byggingarverkfræðideild

Það er mikilvægt að þekkja afdrif efna sem losuð eru út í andrúmsloftið til þess að hægt sé að meta hvort þau teljist mengandi og þá hvort og hvernig sporna þurfi við útblæstri,“ segir doktorsneminn Snjólaug Ólafsdóttir. Verkefnið hennar snýst um að komast að afdrifum brennisteinsvetnis frá jarðvarmavirkjununum á Nesjavöllum og Hellisheiði.

Brennisteinsvetni er sleppt út í andrúmsloftið með öðru jarðhitagasi og vill Snjólaug komast að því hvernig það dreifist og eyðist í náttúrunni. Brennisteinsvetni, eða vetnissúlfíð, er gastegund með megnri lykt og getur það verið eitrað í miklum styrk. Lyktina kannast margir við sem hafa farið um jarðhitasvæði en þar eru náttúrulegar uppsprettur gassins. Niðurstöðurnar úr rannsóknum Snjólaugar eru afar áhugaverðar. Í ljós hefur komið að veðurspár gætu nýst til að segja fyrir um hvort styrkur brennisteinsvetnis fari yfir heilsuverndarmörk á höfuðborgarsvæðinu. Að sögn Snjólaugar er styrkur brennisteinsvetnis mestur í borginni þegar saman fer austlæg átt, stöðugt andrúmsloft, hægur vindur og lofthiti undir þremur gráðum.

Snjólaug Ólafsdóttir

Verkefni Snjólaugar snýst um að komast að afdrifum brennisteinsvetnis frá jarðvarmavirkjununum á Nesjavöllum og Hellisheiði.

Snjólaug Ólafsdóttir

Í rannsóknum sínum hefur Snjólaug mælt brennisteinsvetni í allt að 30 kílómetra fjarlægð frá virkjununum. „Þetta leiddi m.a. í ljós að greina mátti endurtekna hegðun brennisteinsvetnisstróka við svipuð veðurskilyrði, svo og að strókarnir fylgdu landslaginu í fjalllendi í hlutlausu eða stöðugu lofti. Strókarnir dreifðust síður yfir vatni en yfir landi.“

Snjólaug hefur lengi haft áhuga á efnafræði andrúmslofts og mengun í lofti. „Þegar ég var að vinna hjá Íslenskum orkurannsóknum kviknaði áhugi hjá mér á jarðvarma og nýtingu hans. Ég notaði svo mælingar á brennisteinsvetni í meistaraverkefni mínu og vildi halda þeirri vinnu áfram og skoða heildarafdrif efnisins í doktorsnáminu.“

Rannsóknir Snjólaugar hafa vakið mikla athygli og hefur hún m.a. fengið greinar birtar í hinu virta vísindatímariti Atmospheric Environment.

Leiðbeinendur: Sigurður Magnús Garðarsson prófessor og Hrund Ólöf Andradóttir dósent, bæði við Umhverfis- og byggingarverkfræðideild, Halldór Ármannsson, jarðefnafræðingur hjá Íslenskum orkurannsóknum, og Giovanni Chiodini, sérfræðingur við INGV – Osservatorio Vesuviano á Ítalíu.

Snjólaug lauk doktorsnámi frá Háskóla Íslands árið 2014.