Úkraínu- og Rússlandsfræði, Örnám á grunnstigi

Hugvísindasvið

Úkraínu- og Rússlandsfræði

Örnám á grunnstigi – 25 einingar

Ný 25 eininga örnámsleið á grunnstigi þar sem nemendur fá tækifæri til að auka skilning sinn á menningarlegum og sögulegum bakgrunni landsvæðis sem verið hefur í miðpunkti heimsfrétta undanfarin ár.

Áhersla námsins er annars vegar á menningarlegar rætur hvors lands fyrir sig og það sem greinir þau að, hins vegar á sameiginlega sögu þeirra sem hluta Rússneska keisaradæmisins og síðar Sovétríkjanna.

Sækja um nám

Um hvað snýst námið?

Í þessari örnámsleið í Úkraínu- og Rússlandsfræðum fá nemendur tækifæri til að auka skilning sinn á menningarlegum og sögulegum bakgrunni landsvæðis sem verið hefur í miðpunkti heimsfrétta undanfarin ár.

Nemendur öðlast innsýn í sögu, menningu og bókmenntir Rússlands og Úkraínu og fá um leið þjálfun í akademískum vinnubrögðum til að vinna sjálfstætt og með öðrum.

Námið getur nýst nemendum vel sem undirbúningur fyrir frekara nám í hugvísindum, til að styrkja stöðu sína á vinnumarkaði eða bæta við grunnþekkingu á sviði Úkraínu- og Rússlandsfræða. Námið sem heild er góður hugvísindamiðaður grunnur fyrir hverskyns frekari kynni, nám eða störf sem tengjast hinum slavneska heimi.

Uppbygging náms

Námið er 25 einingar og er sett upp sem hlutanám til eins árs.

Fyrirkomulag kennslu

Námið er kennt á íslensku og ensku.

Meðal viðfangsefna

Kalda stríðið
Seinni heimstyrjöldin
Sósíalískt samfélag
Sovétríkin
Kommúnismi
Rússneskar bókmenntir
Ógnarstjórn Stalíns
Innlimun Krímskagans

Skipulag náms

1. ár

Haust
Sovétsaga 1: Frá byltingu til ógnarstjórnar
Sovétsaga 2: Kalda stríðið og sósíalískt samfélag
Vor
Rússneskar bókmenntir 1: Skáldsagan verður til
Rússneskar bókmenntir 2: Umrót og andóf

Sovétsaga 1: Frá byltingu til ógnarstjórnar (RÚS111G)

Í námskeiðinu er fjallað um aðdraganda byltingarinnar 1917, hrun keisaraveldisins og það samfélag sem reis úr rústum borgarastríðsins 1918-1921. Fjallað er um stjórnmálaástandið á þriðja áratugnum og tilraunir bolsévíkastjórnarinnar til að ná tökum á matvælaframleiðslu og iðnaði um leið og tekist var á um eðli byltingarinnar og hins „nýja fólks“ sem byltingin hefði getið af sér. Í framhaldi af því er rætt um alþjóðleg áhrif kommúnismans og alþjóðasamband kommúnista, Komintern. Rætt verður um alræði Stalíns og þær gríðarlegu breytingar sem iðnvæðing og samyrkjuvæðing á fyrri hluta fjórða áratugarins hafði í för með sér. Loks verður fjallað um ógnarstjórn Stalíns, hreinsanirnar miklu og fangabúðakerfið (Gúlagið).

Nánar um námskeiðið

Sovétsaga 2: Kalda stríðið og sósíalískt samfélag (RÚS112G)

Námskeiðið hefst í lok fjórða áratugarins. Rætt er um heimsstyrjöldina síðari og áhrif hennar í Sovétríkjunum, sigurinn yfir Þjóðverjum og stöðu Sovétríkjanna alþjóðlega og innanlands í lok stríðsins. Þá er farið yfir helstu orsakaþætti Kalda stríðsins, stjórnir kommúnista í Austur-Evrópu, samfélagsþróun og stjórnarhætti. Loks er fjallað um tímabil Khrúsjovs og Brezhnevs og horft á samfélagsbreytingar eftir dauða Stalíns, Perestrojku Gorbatjsovs og hrun Sovétríkjanna. Staða helstu sovétlýðvelda auk Rússlands verður skoðuð vandlega, einkum Úkraínu og rýnt í sögulega þætti sem geta varpað ljósi á innlimun Krímskagans 2014 og allsherjar innrás Rússa 2022.

Nánar um námskeiðið

Rússneskar bókmenntir 1: Skáldsagan verður til (RÚS201G)

Á 19. öld urðu til bókmenntir í Rússlandi sem ekki aðeins áttu eftir að hafa mikil áhrif á samfélagsumræðu í heimalandinu og sjálfsmynd þjóðarinnar, heldur einnig á heimsbókmenntirnar og sýn annarra á Rússland og rússneska menningu. Í námskeiðinu verður skoðuð þróun rússneskra bókmennta á 19. öld og hvernig „stóra skáldsagan“ verður til. Fjallað verður um strauma og stefnur í rússneskum bókmenntum á tímabilinu, samfélagið sem þær urðu til í og hvernig einstakar manngerðir, þemu og stærri samfélagsmál birtast í verkum nokkurra höfunda. Þá verður kannað hverjar viðtökur verkanna voru heima fyrir og þann sess sem þau skipa í dag – hvort heldur sem er í Rússlandi eða smærri bókmenntakerfum eins og á Íslandi. Kennsla byggir á fyrirlestrum og umræðum.

Nánar um námskeiðið

Rússneskar bókmenntir 2: Umrót og andóf (RÚS213G)

Haldið verður áfram að skoða stóru skáldsöguna og örlög hennar við aldahvörf. Umrót og byltingar skóku rússneskt samfélag í upphafi 20. aldar og um leið var gróska í menningarlífi og listum mikil. Breyttar aðstæður og óvissa kölluðu á ný form, beittari nálgun og ekki síst nýjar og alvarlegri áskoranir. Hver urðu örlög bókmenntanna og rithöfunda í umróti byltingar, borgarastríðs og á tímum ógnarstjórnar í Sovétríkjunum? Lesin verða ljóð, smásögur og skáldsögur eftir nokkra höfunda og kannað hvernig pólitík, andóf og staða höfundarins gagnvart einræði og ritskoðun birtist í verkunum. Samtal bókmenntanna við fortíð, samtíð og framtíð verður einnig á dagskrá. Kennsla byggir á fyrirlestrum og umræðum.

Nánar um námskeiðið

Öll fög eru skyldufög nemaVValfagBBundið val er háð skilyrðum ENámskeiðið er ekki kennt á misserinuNámsleiðin í Kennsluskrá